CPL bij paarden: herkennen en klachten beperken

Wat is CPL bij paarden?

Chronisch Progressief Lymfoedeem een erfelijke, chronische aandoening waarbij de lymfeafvoer in de benen steeds minder goed functioneert. De klachten kunnen in de loop der jaren toenemen. Genezing is op dit moment niet mogelijk, maar met goed management kun je de klachten wel zoveel mogelijk beperken en stabiliseren.

©copyright Equine-Motion Remedies B.V. 14-08-2026

 

 

Welke paarden lopen risico?

Vooral paarden met sokken en sobere paarden, zoals Tinkers, Friezen, trekpaarden, Shires en Clydesdales, behoren tot de risicogroep. Onderzoek laat zien dat een groot deel van de trekpaarden vanaf jonge leeftijd al tekenen van CPL kan vertonen.

Hoe herken je CPL?

CPL kan heel mild beginnen. In eerste instantie lijkt het soms op mok of rasp. Later kunnen zwellingen, huidplooien en verdikkingen ontstaan. In ernstigere stadia kunnen wondjes, schilfers en mijten voorkomen.

De klachten ontstaan doordat de lymfevaten onvoldoende functioneren. Hierdoor hopen vocht, eiwitten en afvalstoffen zich op in de onderbenen. De afvoer en doorbloeding verlopen trager, waardoor de huid en het onderliggende weefsel steeds meer belast worden.

Controleer de benen regelmatig

Bij beginnende CPL kan er onder de sokken al meer aan de hand zijn dan je van buitenaf ziet. Voel daarom regelmatig met je vingers tussen de sokken. Let op:

• huidplooien of verdikkingen
• wondjes of korstjes
• zwelling
• huidschilfers
• veranderingen van de huid

Bij een vermoeden van CPL kan het verstandig zijn de sokken tijdelijk te scheren. Zo krijg je een beter beeld van de huid en kun je veranderingen eerder opmerken.

Hoe eerder je klachten herkent en het management aanpast, hoe beter je kunt proberen verdere achteruitgang te beperken.

©copyright Equine-Motion Remedies B.V. 14-08-2026

1. Voeding bij paarden met CPL

Voeding blijft maatwerk, maar een passend rantsoen kan helpen de klachten te ondersteunen.

• Kies suiker- en zetmeel arm voer: bij voorkeur maximaal 10% gecombineerd, en bij gevoelige of te zware paarden 6–7%
• Kies graan- en melassevrij voer en vermijd krachtvoer en bij voorkeur met luzerne
• Ruwvoer: kwalitatief droog hooi, bij voorkeur <7% suiker. Vermijd kuil en beperk gras met strookbegrazing of een graaskorf
• Bij tekorten kan een balancer een goede aanvulling zijn. Bij voorkeur een variant op basis van timothee of esparcette
• Kruiden kunnen een waardevolle aanvulling zijn binnen een passend rantsoen en goed management.

Kruiden als ondersteuning bij CPL

Ook kruiden kunnen een waardevolle aanvulling zijn binnen het management van een paard met CPL. Brandnetel en kleefkruid worden bijvoorbeeld vaak ingezet ter ondersteuning van de vochthuishouding en lymfecirculatie. Ook kruiden die de lever ondersteunen kunnen een mooie aanvulling zijn.

Losse kruiden kunnen soms onvoldoende ondersteuning bieden bij ernst of wanneer er meerdere factoren meespelen. Een gebalanceerde Lymfe kruidenmix kan door de onderlinge synergie van kruiden een bredere ondersteuning bieden. Door verschillende kruiden te combineren, kan de mix gericht worden ingezet ter ondersteuning van de lymfecirculatie, een gezonde vochthuishouding, de afvoer van afvalstoffen en de organen die hierbij betrokken zijn.

In de zomer kunnen paarden met CPL extra last hebben van huidirritatie en knutten. Juist dan kan ook ondersteuning van de lever waardevol zijn. De Zomer Lymfe kruidenmix combineert daarom ondersteuning van de lymfe met kruiden die gericht zijn op de lever.

©copyright Equine-Motion Remedies B.V. 14-08-2026

2. Het lymfestelsel

Het lymfestelsel voert vocht en afvalstoffen af en speelt een belangrijke rol bij de afweer. In tegenstelling tot het bloedvatenstelsel heeft het geen hart als pomp. Beweging stimuleert de lymfestroom, waardoor vrije beweging en een goed functionerend hoefmechanisme belangrijk zijn.

Bij CPL is de lymfeafvoer in de benen verminderd. Daarom zijn een passend rantsoen, suiker- en zetmeelarme voeding, kruiden en voldoende beweging de belangrijkste basis voor goed management.

 

Extra ondersteuning met manuele lymfedrainage

Wanneer deze basis onvoldoende effect heeft of extra ondersteuning gewenst is, kan manuele lymfedrainage (MLD) een mooie aanvulling zijn. Deze zachte massagetechniek stimuleert de lymfestroom en ondersteunt de afvoer van vocht.

MLD kan helpen om zwelling en huidplooien te verminderen en de benen soepeler te houden. Lymfetaping kan de werking van de behandeling langer ondersteunen.

MLD geneest CPL niet, maar kan naast voeding, kruiden en beweging bijdragen aan het onder controle houden van de klachten.

3. Sokken en mijten

Paarden met CPL hebben regelmatig last van mijten (Chorioptes bovis). Deze parasieten leven van huidschilfers en voelen zich prettig in warme, vochtige plekken zoals de sokken van het paard. Jeuk, schilfers en irritatie kunnen de CPL-klachten extra belastend maken.

Scheren of niet?

Sokken bieden bescherming, maar kunnen ook veel verbergen en bovendien moeilijk maken om de huid goed te controleren en verzorgen. Vooral beginnende CPL-klachten en mijten worden daardoor gemakkelijk gemist.

Bij een vermoeden van CPL kan scheren of knippen van de sokken helpen om de huid goed zichtbaar en bereikbaar te maken. Er komt meer lucht bij wat het warm broeien in de sokken doet verminderen.

Heeft je paard veel jeuk, schilfers of irritatie aan de onderbenen? Laat dan eerst door de dierenarts controleren of er sprake is van mijten. Een juiste diagnose is belangrijk voor een effectieve behandeling.

Wanneer er sprake is van een mijtenbesmetting zijn er verschillende medicamenteuze behandelingen beschikbaar o.a. Bye-mite of Dectomax injecties. De dierenarts kan, afhankelijk van de ernst van de besmetting en de situatie van het paard, een geschikt middel voorschrijven.

©copyright Equine-Motion Remedies B.V. 14-08-2026

4. De juiste huidverzorging bij CPL

Een goede huidverzorging is bij CPL extra belangrijk, zonder de natuurlijke huidbarrière onnodig te belasten. De huid van paarden is heel gevoelig en 100% natuurlijke producten zijn aan te bevelen.

• Controleer de benen regelmatig op wondjes, korstjes, schilfers en irritatie.
• Scheren is zoals hierboven beschreven is aan te bevelen.
• Houd de huid zo schoon, droog en zo rustig mogelijk.
• Verwijder regelmatig huidschilfers, dit maakt de benen minder aantrekkelijk voor mijten.
• Was de benen alléén wanneer nodig. gebruik een 100% natuurlijk milde, PH-neutrale huidvriendelijke shampoo, zoals Dermaxin®. Bij nat weer geef extra aandacht aan de sokken. Te veel wassen of agressieve producten kunnen de huid juist extra belasten.
• Een tip van Equine-Motion® is om met een luizenkam zand en viezigheid goed uit te kammen - schoonmaken zonder water.
• Insectosec diatomeeënaarde kan op natuurlijke wijze helpen de vicieuze cirkel van mijten en het leggen van eitjes te doorbreken.
• Bij een gevoelige of geïrriteerde huid kan een 100% natuurlijke verzorgende zalf of olie helpen om de huid soepel en beschermd te houden. Ook bij kleine beschadigingen is het belangrijk de huid goed te verzorgen en verdere irritatie te voorkomen.

Neem olie producten zijn hierbij bij uitstek geschikt om het onaantrekkelijk te maken voor kriebelbeestjes. Om de huid ook soepel en comfortabel te houden zijn zalven of oliën passend o.a. Neem Shea Butter zalf, Neem olie of een Duo Oil. Een Castor olie is zeer geschikt bij schilfers en om de huid soepel en in balans te houden van de onderbenen. 

 

 

Meer informatie?

Heb je vragen over CPL, voeding, kruiden of de verzorging van de benen van je paard? Neem gerust contact met Equine-Motion® op. We denken graag met je mee over passende ondersteuning en een zo compleet mogelijk management.

 

©copyright Equine-Motion Remedies B.V. 14-08-2026

Belangrijk om te weten

De informatie in dit artikel is bedoeld als algemene informatie en ondersteuning en vervangt geen onderzoek, diagnose of behandeling door een dierenarts. CPL is een chronische aandoening en ieder paard reageert anders. Bij twijfel, verergering van klachten, wondjes of een vermoeden van mijten is het belangrijk om tijdig een dierenarts te raadplegen.

Kruiden en verzorgingsproducten zijn geen vervanging voor een passende veterinaire behandeling.